مادر گذاشته است . سرّ علاقهء زوجين به يكديگر و به فرزندان و علاقهء هر انسانى به تشكيل خانواده كه هر اندازه مرد يا زن در تنهايى از لذت بهره مند باشد ، لذت خالص خانوادگى كه ناشى از اتحاد دو روح است پيدا نمىشود ، و بالاخره رمز علاقه به اتحاد دو روح همانا پرورش و تربيت فرزندان است و اين غير از علاقهء جنسى و لذت جنسى است و حتى دانشمندانى نظير راسل اعتراف مىكنند كه لذت و مسرت حاصل از زندگى خانوادگى بالاتر و صافىتر است از لذتى كه شخص از يك معشوقهء عادى مىبرد . فلسفهء مادرى : 2 . از اينجا مىتوان فهميد اجمالًا كه مادرى فلسفه اى دارد ، يعنى مجموعاً وجود مادر از لحاظ تأثيرى كه در دورهء حمل و رضاع در روح و جسم فرزند دارد و از لحاظ محبت زايدالوصفى كه دست تواناى خلقت در وجود مادر قرار داده است و بالاخره عواطف خاص مادرى ، رمزى و سرّى و فلسفه اى دارد . چنين نيست كه مادر در دورهء حمل فقط ماشينى باشد بىتأثير در وجود فرزند ، و در دورهء رضاع لولهء شيرى باشد كه به هر حال كودك بايد ارتزاق كند از شير مادر يا شير زن ديگر يا شير گاو يا شير خشك و فرقى ميان اين شير و آن شير نيست ، و چنين نيست كه محبت مادرى مولود ملازمت و معاشرت مادر با فرزند باشد ، بلكه غايت و هدفى تكوينى و طبيعى دارد . مهر مادرى : 3 . هدف تكوينى مهر مادر ( 1 ) تنها پرورش و محافظت جسم و حيات جسمانى فرزند نيست . رمز مهر مادرى چاشنى محبت زدن به روح فرزند و ايجاد عاطفهء انسانى و اجتماعى است : آرى ، در حيوان هدف فقط همين است اما در انسان - همچنان كه در ورقه هاى خانواده گفته‌ايم - علاوه بر اين ، تربيت و اصلاح و چاشنى دادن عاطفه به روح فرزند است . انسان عواطف اجتماعى را در كانون خانوادگى از چشمهء فياض پر محبت مادر مىگيرد .

--> ( 1 ) در ورقهء عليحده نمونه هايى از محبت مادران ذكر شد .